Tijdens mijn opleiding stond deze keer niet de psychologische kant van kunst centraal, maar het werken met materialen zelf. Hoe verhoud je je tot het materiaal? Hoe voelt het om te creëren zonder direct een doel voor ogen te hebben? Deze lesdag zette me aan het denken over de rol van kunst in ons dagelijks leven en de manier waarop kunstenaars hun plek in de samenleving innemen. Door kunst kom je meer bij je gevoel. Dat is waarom ik deze opleiding ben gaan doen. En daarbij gaat het niet alleen om het individu, maar juist ook om de vraag hoe we willen dat onze samenleving eruit komt te zien.

Kunst is geen luxe, maar een noodzaak. In een samenleving die steeds meer gericht is op efficiëntie en productiviteit, dreigt kunst naar de achtergrond te verdwijnen. Maar wat als we niet langer in staat zijn om te voelen, om te reflecteren, om verhalen te vertellen? Wat als we alleen nog maar werken, zonder ooit stil te staan bij wat ons werkelijk beweegt?

De fabel De Krekel en de Mier laat zien hoe deze spanning al eeuwenlang bestaat. De zorgeloze krekel en de hardwerkende mier vertegenwoordigen twee perspectieven: creativiteit versus arbeid, expressie versus nut. Jean de La Fontaine schreef deze fabel als een aanklacht tegen de onderwaardering van kunst. Toch werd het verhaal vaak anders geïnterpreteerd: ‘Wie niet werkt, zal niet eten.’ Maar is dat werkelijk de enige waarheid?

Kunstenaars leven niet buiten de samenleving, ze ademen haar. Waar anderen zich richten op bezit, richten kunstenaars zich op betekenis. Kunst gaat niet om materiële rijkdom, maar om verbinding. Niet om winst, maar om expressie. Delen is vermenigvuldigen – een kunstwerk, een lied, een verhaal krijgt pas echt betekenis wanneer het wordt gedeeld, wanneer het raakt en resoneert.

Toch wordt kunst nog te vaak afgedaan als een hobby, als iets wat er ‘bij’ komt. De vooroordelen zijn hardnekkig: kunst wordt gezien als een bijzaak, terwijl het in werkelijkheid de kern raakt van wat ons menselijk maakt. Kunst is niet alleen iets wat je maakt, het is iets wat je bént.

In plaats van ons af te vragen of kunst noodzakelijk is, zouden we moeten stilstaan bij wat het ons brengt. Kunst opent de deur naar emotie, reflectie en verbeelding. Het helpt ons om de wereld en onszelf beter te begrijpen. Zonder kunst verliezen we niet alleen creativiteit, maar ook het vermogen om diep te voelen en betekenis te geven aan ons bestaan. In een samenleving die steeds meer draait om efficiëntie, biedt kunst een tegenwicht – een ruimte waarin we mogen ervaren, mogen verbinden en vooral: mogen zijn.

De krekel hoort erbij. Altijd.